Pispaaltje

Elke scholier heeft een zwakke plek. Voor de een is het natuurkunde, de ander krijgt klotsende oksels van Franse vervoegingen of van eindeloze staartdelingen. Mijn achilleshiel was Duits. Niet alleen was ik er onbedaarlijk slecht in; de hoeveelheid werk die de leraar dag na dag opgaf ging mijn beperkte motivatie ver te boven. Bij nader inzien was dat misschien wel de belangrijkste reden van mijn onbedaarlijke slechtheid.

Het symbool van de stomvervelende rijtjes, de mit-nach-bei-seit-nachtmerries en de lijst woordjes waar nooit een einde aan leek te komen, was een klein vlammetje – de mascotte van de Deutsche Lehrbücher. Met zijn olijke gezichtje loodste hij ons bladzijde na bladzijde dieper de Duitse miserie in. Flämmchen heette hij. Hij was zonder twijfel een van de meest gehate figuren op school. Hij werd beschimpt, bekrast en er verschenen dubieuze snorretjes boven zijn olijke mondje. Terecht uiteraard. Het weerhield hem er niet van zijn taak uit te voeren. Helaas. Een oud-klasgenoot vertelde me dat hij nog steeds ’s nachts zwetend wakker wordt wanneer hij over Flämmchen droomt. Hij is de enige niet. Als ik Flämmchen ooit nog ergens tegenkom, dan sta ik niet voor de gevolgen in.

Het olympische broertje van Flämmchen ligt de laatste tijd eveneens onder vuur. De fakkeltocht die  het Chinese Olympisch Comité heeft uitgestippeld, dreigt een regelrecht fiasco te worden. Het brandende vuurtje had symbool moeten staan voor wereldvrede, een olympisch sportfeestje en – vooral – de kracht en macht van China. De fakkel als reclame voor de Chinese heilstaat. Maar de reclamecampagne verloopt niet bepaald naar wens. De fakkeltocht wordt door demonstranten aangegrepen om te protesteren tegen mensenrechtenschendingen en de bezetting van Tibet. Het begon nog kleinschalig, in Griekenland, bij het ontsteken van de toorts. Een eenzame demonstrant rende eventjes door het beeld, voordat hij door een peloton Griekse soldaten tegen de grond werd gewerkt. Alles onder controle. Maar het was de voorbode voor protesten van massalere aard. In Londen en Parijs werd de fakkel aangevallen door laaiende demonstranten met brandblussers, waterbommen en dekens. Overal hingen anti-Chinese spandoeken, er werd gezwaaid met Tibetaanse vlaggen. De vlam vluchtte naar San Francisco, maar ook daar was de ontvangst allerminst hartelijk. De tocht door San Francisco werd ingekort, de fakkel dook onder. Buenos Aires: hetzelfde verhaal. De route belooft niet veel goeds. Het vuur moet nog door het Midden-Oosten en door Azië – dwars door Tibet, naar de top van de Mount Everest.

Het feest van de harmonie dat de reis had moeten zijn, is een helletocht geworden. De vlam is ongewenst, waar hij ook verschijnt. Weggejoeld wordt hij, en uitgefloten. De fakkel is een pispaaltje geworden. Elke dag schijnt hij minder fel. Hij heeft zijn vuur verloren. De trotse vlam is veranderd in een smeulend kooltje dat een stinkende rookwalm achterlaat. Gebrandmerkt door haat en schande. Hij wordt bespuugd. Uitgekotst. Aangevallen, bescheten en beschimpt. Misschien heeft hij het verdiend, misschien wordt hij het slachtoffer van de weerzin tegen de autoriteiten die hem als symbool hebben gekozen. Net als zijn broertje, vroeger op school. Gehaat tot in het diepst van hun ziel.

Ik heb zowaar een beetje met Flämmchen te doen.